• Jak zrobić cydr kartonikowy? – cz. 1.

    Na pewno każdy z Was marzył o tym, by zrobić swój własny napój alkoholowy, którym można by poczęstować znajomych podczas wspólnego grillowania. Ja również miałem takie marzenie i postanowiłem je zrealizować. Otóż, z racji, iż nie posiadałem żadnego doświadczenia związanego z produkcją trunków, zupełnie nie wiedziałem, od czego mam zacząć, co kupić i w jakich ilościach. Zawsze sądziłem, że domowa produkcja cydru wymaga sporych funduszy i ogromnego zaangażowania; trochę mnie to przerażało.

    Jednak postanowiliśmy poszerzyć wiedzę Polaków o produkcję cydru na własne potrzeby. Efektem tego będzie seria artykułów opisujących na początku tworzenie cydru kartonikowego, a w momencie, kiedy wielu z Was zrobi już swój pierwszy pseudojabłecznik (cydr z kartonika nie jest prawdziwym cydrem) i nabierze wymaganego doświadczenia, postaramy się wspólnymi siłami zrobić cydr z prawdziwych jabłek.
    Z racji, iż znaczna większość z nas, cydrowników, to zapewne amatorzy w produkcji alkoholu, w pierwszym etapie zdecydowałem się dokładnie przedstawić wszystkie niezbędne artykuły oraz miejsca, w których możecie dokonać ich zakupu.

    Sok jako podstawowy składnik naszego cydru. Jego ilość zależna jest od produkcji, jaką zakładamy i oczywiście pojemności naszego gąsiora.
    • Riviva o smaku jabłkowym, Biedronka, cena ok. 2 zł/1l


    • Hortex o smaku jabłkowym, większość sklepów z artykułami spożywczymi, cena: ok. 4 zł/1l


    • VitaFit jabłkowy, Lidl.


    • Soki firmy Słoneczna Tłocznia, zdecydowanie najlepsze, ale co za tym idzie i najdroższe. Wykorzystując właśnie te soki, nasz cydr będzie miał smak najbardziej zbliżony do tego z prawdziwych owoców. Tłoczone wyłącznie ze świeżych owoców i warzyw poprzez wyciśnięcie soku z tkanki, pasteryzowane w niskich temperaturach, bez obróbki enzymatycznej, klarowania czy filtracji, dzięki czemu zachowują znaczną część składników bioaktywnych, pektyn i witamin. Skrót NFC przy smaku soku oznacza "not from concentrate" (nie z koncentratu). Strona: www.slonecznatlocznia.pl. Dostępne np. w Kauflandzie, cena ok. 22 zl/5 l.


    Zalecane smaki:
    - Sok jabłkowo-porzeczkowy 5 l, sok jabłkowy NFC 70%, sok porzeczkowy NFC 30%,
    - Sok jabłkowo-malinowy 5 l, sok jabłkowy NFC 70%, sok malinowy NFC 30%,
    - Sok jabłkowo-śliwkowy 5 l, sok jabłkowy NFC 70%, sok śliwkowy NFC 30%,
    - Sok jabłkowy 5 l, sok jabłkowy NFC 100%,
    - Sok gruszkowo-jabłkowy 5 l, sok gruszkowy NFC 50%, sok jabłkowy NFC 50%.


    • Możecie wykorzystać jeszcze wiele innych soków, najlepiej o podobnych smakach do wspomnianych, jednak konieczne jest, by na opakowaniu znajdowała się informacja 100% soku. Szczególnie odradzam soki, których jedynym i wyłącznym składnikiem jest czarna porzeczka. Na podstawie własnego doświadczenia stwierdzam, iż cydr z tego soku nie wyjdzie.


    Drożdże
    – czyli drobnoustroje jednokomórkowe, rozmnażające się przez pączkowanie. Drożdże szybko się rozmnażają, jeśli znajdują się w roztworze cukrowym (sok zapewnia nam takowy roztwór), zawierającym niezbędne dla nich związki mineralne, a pozbawionym czynników hamujących (jak alkohol), a więc na samym początku fermentacji, gdy alkoholu w moszczu jeszcze nie ma. W miarę postępu fermentacji, gdy alkoholu przybywa, kolonie drożdży rozpadają się, a po wytworzeniu odpowiedniej ilości alkoholu obumierają (w naszym przypadku przy 5-6%), opadając na dno naczynia, tworząc osad drożdżowy.
    • Drożdże winne w płynie Sauternes z Biowinu. Przy ich zakupie zwróćmy uwagę, w jaki sposób były przechowywane; zalecana przez producenta temp. przechowywania to: 4-22oC, jednak zdarza się, iż sprzedawcy, np. Obi, trzymają drożdże w części ogrodowej (na zewnątrz budynku, gdzie produkt narażony jest na działanie promieni słonecznych). Produkt dostępny jest w wielu sklepach w okresie letnim i jesiennym (czerwiec-wrzesień), np. Obi, Real, Tesco itp. W pozostałym przedziale czasowym możemy go znaleźć w sklepach ogrodniczych oraz w prawie każdym sklepie internetowym o tematyce winiarskiej. Koszt 2-5 zł.
    • Możecie użyć również innych drożdży, jednak wskazane przeze mnie są w mojej opinii najlepsze do cydru kartonikowego, dają najlepszy smak i efekt procentowy.


    Artykuły do odkażania, czyszczenia butelek i sprzętu wykorzystywanego do produkcji cydru. Jest to konieczne, gdyż może zdarzyć się, iż w naszych butelkach lub innych produktach znajdują się mikroorganizmy, które w pewnym momencie spowodują przerwanie pracy drożdży, co będzie wiązało się z koniecznością zakupu kolejnej partii soków. Osobiście preferuję piro, jednak w przypadku jego braku możemy wykorzystać wrzątek.
    • pirosiarczyn potasu (piro) – do odkażania, dezynfekowania wszystkich wspomnianych w artykule przedmiotów – instrukcja z korzystania znajduję się na odwrocie każdego opakowania. Produkt dostępny jest w dużej ilości sklepów w okresie letnim i jesiennym (czerwiec-wrzesień), np. Obi, Real, Tesco itp. W pozostałym przedziale czasowym możemy go znaleźć w sklepach ogrodniczych oraz w prawie każdym sklepie internetowym o tematyce piwowarskiej i winiarskiej. Koszt 1-2zł.


    Rurka fermentacyjna
    , szklany lub plastikowy przyrząd nasadzany na korek znajdujący się w gąsiorze fermentacyjnym (balonie). W jej dolnej części, tworzącej literę "U" znajduje się ciecz (np. woda), która zabezpiecza fermentującą mieszaninę przed zewnętrzną atmosferą (owadami). Jednocześnie nadmiar gazów tworzących się w czasie fermentacji może uwalniać się poprzez bąblowanie przez warstwę cieczy, co zapobiega powstaniu w gąsiorze zbyt dużego nadciśnienia, które mogłoby go uszkodzić. Jest wiele rodzajów rurek, jednak nam zdecydowanie wystarczy plastikowa, jak na rysunku. Artykuł dostępny jest w dużej ilości sklepów w okresie letnim i jesiennym (czerwiec-wrzesień), np. Obi, Real, Tesco itp. W pozostałym przedziale czasowym możemy go znaleźć w sklepach ogrodniczych oraz w prawie każdym sklepie internetowym. Koszt 3-7 zł.

    Gąsior , balon, baniak ,czyli naczynie niezbędne do fermentacji soku, najlepiej z wąską szyjką. Osobiście zaczynałem od plastikowego baniaka po wodzie, a aktualnie posiadam szklane 5 i 10 litrowe gąsiory. Nie decyduję się na większe, gdyż nie mam wystarczającej ilości butelek oraz lubię testować różne smaki, które jednak nie zawsze wychodzą, tak jak bym tego chciał…
    • W przypadku gdy dopiero zaczynamy swoją przygodę z produkcją cydru i nie czujemy się zbyt pewnie w tej dziedzinie, proponuję zakup baniaka z wodą 5 l. Koszt jest dość niski, ok. 2-8 zł, dzięki czemu, gdy nie spodoba nam się zabawa w produkcję alkoholu, nie poniesiemy zbyt dużej straty.
    • Jeśli jednak mamy już choćby najmniejsze pojęcie o produkcji trunków, dokonajmy zakupu czegoś trwalszego i lepszego (plastik nie jest najlepszym miejscem do fermentacji). Osobiście proponuję zakup gąsiora i tu znów musimy podjąć ważną decyzję, czy będziemy produkować na małą skalę 5-10 litrów, czy na większą, czyli 15 litrów i więcej. Koszt 5 litrowego gąsiora to ok. 10-16 zł, jednak większe są już droższe i posiadają różne dodatki np. mieszczą się w koszu wiklinowym lub plastikowym, który zabezpiecza balon przed uszkodzeniem. Przykładowe koszty balonów: 10 l w koszu – 35 zł, 15 l – 40 zł, 20 l – 53 zł, 3 5l – ok. 80 zł. Ceny balonów bez koszów są niższe. Gąsiory można zakupić podobnie jak większość wspominanych już artykułów, czyli w sezonie letnio-jesiennym np. w Obi czy Realu, a poza tym sezonem, w sklepach ogrodniczych, zarówno tych stacjonarnych, jak i internetowych.


    Uszczelka
    łącząca rurkę fermentacyjną z balonem. W przypadku gdy zakupujemy gąsior lub baniak plastikowy z wodą 5 l, potrzebna będzie nam uszczelka, która połączy rurkę fermentacyjną z naszym naczyniem. W artykuł ten możemy zaopatrzyć się w każdym sklepie ogrodniczym oraz internetowym o tematyce winiarskiej, ewentualnie Obi w okresie letnio-jesiennym. Koniecznie zwróćmy uwagę na to, jaką średnicę ma otwór naszego gąsiora, abyśmy przez przypadek nie kupili zbyt małej lub zbyt dużej uszczelki. Koszt 3-5zł.

    Wężyk (gumowy) do zlewania cydru z gąsiora do butelek. Jeśli mamy taką możliwość, zaopatrzmy się w dłuższy wężyk ok. 1,5 m. Zalecana średnica to 0,5 cm do 1 cm. Możliwe są oczywiście większe, jednak cydr będzie schodził z naczynia zbyt szybko, lub węższe, jednak w tym przypadku może to potrwać zbyt długo… Koszt do 7-8 zł, artykuł możecie nabyć np. w Obi (sprzedawany na metry) lub sklepach zoologicznych.

    Butelki, osobiście polecam nabyć szklane, mocne butelki po piwie, z zamknięciem patentowym, które umożliwia idealne nagazowanie się cydru. Są najbardziej praktyczne, a możemy je zakupić wraz z piwem (Grolsch, Fisher oraz wiele piw czeskich i niemieckich). Zapewne znajdzie się w tym miejscu wielu krytyków mej osoby, ale stwierdziłem że muszę jeszcze wspomnieć, iż w niektórych sklepach w Polsce (np. Kaufland) można nabyć oranżady w butelkach plastikowych (0,5 l) i (1,5 l) z zamknięciami patentowymi.
    Osobiście zalecam zakup kilku butelek szklanych i plastikowych, gdyż cydr w szklanych smakuje lepiej, jednak są one droższe i nieco cenniejsze, pić z nich będziemy mogli u znajomych czy zapraszając gości do domu. A co, gdy będziemy chcieli wziąć swojego cydra gdzieś na piknik czy wycieczkę rowerową? Otóż w takiej sytuacji cydr zabierać będziemy w butelkach plastikowych, które ważą mniej oraz po spożyciu zajmują zdecydowanie mniej miejsca, gdyż możemy je zgnieść i wrzucić do plecaka. Ponadto utrata plastikowej butelki z powodu niższej ceny oranżady, nie będzie dla nas tak dotkliwa.

    Do pozostałych produktów, które są niezbędne do przeprowadzenia produkcji cydru należą jeszcze: cukier (wymagany do nagazowania trunku), słodzik (do posłodzenia cydru), wata lub waciki kosmetyczne do twarzy (do przysłonięcia otworu w butelce z matką drożdżową) oraz jedna plastikowa butelka najlepiej 1-litrowa do zrobienia matki drożdżowej.
    Wszystkie wymienione w artykule produkty są niezbędne do wyprodukowania cydru kartonikowego. Rzeczą opcjonalną jest cukromierz, który pozwoli nam dokładnie określić, czy cukier zawarty w soku został już przerobiony przez drożdże na alkohol. Nie jest on jednak konieczny, gdyż koniec fermentacji można również wywnioskować poprzez obserwację rurki fermentacyjnej, w której zawarta woda przestanie bąbelkować.

    W kolejnym artykule z serii "Jak zrobić cydr kartonikowy?" opiszę m.in.: przygotowanie matki drożdżowej oraz nastawu z soku.


    Łukasz Jaśkiewicz


    Zobacz również: Warsztat cydrownika
    hudy likes this.
  • Facebook

  • Partnerzy

    Polski Związek Sadowników
  • Polecane filmy



  • O tym piszecie

    gazowanejabluszko

    Test receptur

    Witam :-)!!!

    Fanem domowych przetworów jestem już od 10 lat - tzn już tyle fermentuje różne owoce. Pierwsze wino z ryżu i jabłek wybuchło

    gazowanejabluszko 21-10-2014, 21:01 Idź do ostatniego postu
    gazowanejabluszko

    książki o cydrze

    Ja korzystam z książki "The New Cider Maker's Handbook" Claude Jolicoeur. Mogę polecić, jest w niej poruszonych wiele istotnych tematów i jest

    gazowanejabluszko 21-10-2014, 16:09 Idź do ostatniego postu
    gazowanejabluszko

    cydr pachnie drożdżami

    1. Nie przeszkadza, ale lepiej żebś po fermentacji zlał znad osadu, żeby martwe drożdże nie dawały dużo posmaku.
    2. Drożdże zjedzą cukier do zera

    gazowanejabluszko 21-10-2014, 16:02 Idź do ostatniego postu
    gazowanejabluszko

    Wyciskanie soku

    Ja ciąłem jabłka na mniejsze, potem dodawałem wrzątku i pektopolu, a potem do praski winiarskiej. Jest bardzo ciężko wycisnąć sok z jabłek. Można właśnie

    gazowanejabluszko 21-10-2014, 15:59 Idź do ostatniego postu